De jarige Hefbrug
De Hefbrug van Waddinxveen bestaat negentig jaar. Ter gelegenheid van dit jubileum heeft het Historisch Genootschap twee tentoonstellingen ingericht. Een in De Kroon, en een in onze Oudheidkamer. Hieronder leest u er meer over, gelardeerd met een verhaal over de geschiedenis van De Brug. Maar eerst een luchtfoto van de jubilaris!
De bouw van de Hefbrug begon in 1935 en de opening ervan was op 8 juli 1936. De slechte economische situatie van 1930 maakte de keuze voor een stalen hefbrug logisch, omdat de staalprijs erg laag was. Door de grote werkloosheid waren de arbeidskosten laag en kon de prijs zo beperkt gehouden worden. Ook in Boskoop en Alphen koos men voor een stalen hefbrug, maar die van Waddinxveen is de oudste.
Met 45 meter hoogte is de iconische hefbrug het hoogste bouwwerk in Waddinxveen en daardoor van verre te zien. De doorgang van 25 meter is precies breed genoeg om recent gebouwde schepen te laten passeren, die via de Gouwe op weg zijn naar Rotterdam.
Samen met het brugwachtershuisje werd de Hefbrug op 15 december 1999 een Rijksmonument. Dat achthoekige brugwachtershuisje is door koperslager Hendrik Glasbeek (Zuidkade 16) voorzien van een koperen dak. Sinds 1 september 2012 wordt de brug vanuit Alphen bediend.
Dankzij de verzameling van Willem Benders zien wij hier voorbeelden van, zoals borden, bekers, blikjes, glazen, kruiken, etiketten, glas-in-loodramen, lepeltjes en ook het Hefje, de gemeentelijke onderscheiding van Waddinxveen. Verder zijn er werken van Waddinxveense kunstenaars, zoals een aquarel van Aleid Abels en een tekening van Theo den Boon. Ook zijn er veel foto’s te zien van de oude situatie, de bouwtekening van de hefbrug, de bouw vanaf 1935 en de openingsdag op 8 juli 1936, toen de vlaggen op de brugtorens wapperden.
De brug kende gedurende negentig jaar niet alleen zijn dagelijkse ups en downs, maar ook opvallende dieptepunten.
-
- In 1964 viel een van de twee contragewichten (zestig ton) op het brugdek.
- 9 juni 2011 stortte het val naar beneden.
- 5 augustus 2011 zakte het val opnieuw.
- In 2012 werd de brug gerenoveerd gedurende vijf maanden. Het wegverkeer werd omgeleid en voor fietsers en voetgangers was er een pontveer. Het scheepvaartverkeer kon de brug ongehinderd passeren.
- 21 april 2015 was het weer raak, een spudpaal van een duwboot ramde de brug. Het herstel duurde zeven maanden en kostte bijna twee miljoen euro. Weer werd het wegverkeer omgeleid en een pontje ingezet voor fietsers en voetgangers.
- Op 7 november 2023 werd de brug opnieuw geramd door een schip. Na een reparatie van tien dagen was hij weer operationeel.
In 2040 is de Hefbrug ruim honderd jaar oud. In een rapport van de provincie Zuid-Holland is vastgelegd dat de Hefbrug Waddinxveen dan vervangen moet worden. Welke oplossing er dan gekozen wordt is nog niet bekend.
In de Oudheidkamer aan de Mauritslaan 55 kunnen foto’s uit de afgelopen negentig jaar worden bekeken. Maar er zijn ook filmpjes en voorwerpen met daarop de afbeelding van de brug. En ten slotte nog een onderdeeltje van de brug zelf! (Het hoekijzer dat u hieronder op de foto ziet.)
Hoogtepunten staan op foto, zoals de waterskiërs die bij de feesten van Waddinxveen 750 jaar onder de brug door raceten. En de zwemwedstrijden in de Gouwe.
De geschiedenis van de eerdere bruggen komt even langs, onder meer met het stukdansen van de oude draaibrug en de ijsbrekers aan de loskade aan de Nesse. Want er ligt al meer dan zes eeuwen een brug over de Gouwe, als onderdeel van de weg tussen Gouda en Den Haag.
Ter gelegenheid van de verjaring hebben vader en zoon Wessels een 3D-model van de Hefbrug gemaakt. Hieronder ziet u het in de vitrine in onze Oudheidkamer.
De Oudheidkamer is iedere zaterdag geopend van 10 uur tot 16 uur. De tentoonstelling duurt tot 1 oktober 2026.